Elektronek

Krótki wstęp

W tym artykule wspólnie zbudujemy bardzo prosty układ i prześledzimy jego działanie. Zaznaczam, że jest on dla przeznaczony dla bardzo początkujących, więc jeżeli znasz już choć trochę elektronikę to nie znajdziesz w nim żadnych nowych informacji.

Schemat ideowy

Schemat ideowy to schemat, który pokazuję nam połączenie poszczególnych elementów elektronicznych w układzie w sposób graficzny. Każdy element ma swój odpowiednik graficzny na schemacie ideowym. Tutaj możesz zobaczyć symbole graficzne różnych elementów elektronicznych. Skan jest z dosyć starej już książki “Elektronika dla wszystkich”, ale wszystkie podane symbole są aktualne. Odbiegając od tematu szczerze polecam tą książkę praktykom-amatorom. Można ją dostać za kilka groszy na allegro lub w antykwariacie.

Wracając do tematu. Dzięki schematowi ideowemu możemy bez problemu  odczytać działanie układu, znaleźć błędy, które uniemożliwiają poprawną prace urządzenia itp.

Oprócz schematów ideowych w elektronice wyróżniamy również:

-Schemat montażowy, pokazujący wykonanie danego urządzenia. Nazywany jest również wykonawczym.

-Schemat blokowy, pokazujący z jakich członów zasadniczych wykonane jest urządzenie. Bardzo przydatny szczególnie w bardziej złożonych układach. Inna jego nazwa to schemat strukturalny.

Sygnalizator

Skoro już wiesz co to jest schemat ideowy i znasz symbole podstawowych elementów, to możemy już przejść do budowy naszego prostego układu. Do jego złożenia będzie Ci potrzebne kilka elementów elektronicznych. Między innymi najlepiej kilka rezystorów o różnych wartościach, dioda LED obojętnie jakiego koloru, bateria lub zasilacz ewentualnie włącznik. Wszystkie z podanych elementów możesz dostać w pobliskim sklepie elektronicznym lub w sklepie internetowym avt.

Oto jest schemat ideowy prostego sygnalizatora optycznego. Układ ten możesz zmontować w tzw. pająka, czyli poprzez łączenie poszczególnych elementów kabelkami czy drucikami. Przy montowaniu układu musisz pamiętać, że diody (zarówno półprzewodnikowe jak i popularne Ledy) są elementami biegunowymi. Co to znaczy? Znaczy to tyle, że ma znaczenie kierunek ich podłączania, a mówiąc bardziej fachowo przewodzi prąd tylko w jednym kierunku.. Patrząc na diodę LED zauważyłeś najprawdopodobniej, że jedna z jej nóżek jest krótszy od drugiej. Ta krótsza nóżka oznacz “minus” diody i podłączamy ją do “minusa” baterii. Natomiast dłuższa nóżka to jak łatwo się można domyślić plus. Na schematach ideowych “minus” diody przedstawia czarny pasek dotykający wierzchołka trójkąta. Dla ułatwienia obok schematu ideowego znajduję się dioda z oznaczonymi “końcówkami”.

Pozostałe elementy naszego układu nie są biegunów, więc nie ma znaczenia kierunek ich podłączenia. czas uruchomić nasz układ. w tym celu podłączamy plus baterii do jednej z nóżek włącznika (jak na schemacie), a minus do ujemnej (tej krótszej) nóżki diody. Teraz wystarczy nacisnąć włącznik, żeby nasza dioda zaświeciła.

Jak to działa?

Działanie układu jest bardzo proste. Prąd płynący od “plusa” do “minusa”  natrafia na przerwę, czyli rozwarty (nie wciśnięty) włącznik. Po jego wciśnięciu zaciski zostają zwarte dzięki czemu prąd może popłynąć dalej i dojść do rezystora, gdzie zostaje on ograniczony. Następnie dochodzi do diody LED, która dzięki jego działaniu zaczyna świecić. Tak właśnie mniej więcej działa jeden z najprostszych układów elektronicznych.

Możliwe, że nasunęła Ci się myśli po co w tym układzie rezystor. Jeżeli nie szkoda Ci stracić diody możesz podłączyć ten układ bez rezystora. Co się stało?  Dioda zapewne zaświeciła mocnym światłem i po chwili się przepaliła. Dlaczego się przepaliła? Ponieważ “przyjęła” za duży prąd. Właśnie rezystor ma ograniczyć ten prąd tak, żeby dioda mogla świecić odpowiednio mocno nie przepalając się. Im wyższa wartość rezystora tym mniejszy prąd “przyjmie” dioda i tym słabiej będzie świeciła. Jeżeli masz dostęp do rezystorów o różnych wartościach możesz trochę poeksperymentować i na własne oczy zobaczyć w jaki sposób oporniki ograniczą prąd.

Co mogło pójść nie tak?

Jest tak możliwość, że zbudowany układ nie będzie działa, a Ty nie znając jeszcze elektroniki nie będziesz mógł dojść dlaczego ta się dzieje. W związku z tym przygotowałem spis rzeczy, dzięki którym Twój układ może nie działać:

-Odwrotnie włączona dioda LED.

-Odwrotnie włączone zasilanie.

-Źle podłączony włącznik. Pomiń go i zobacz czy układ będzie działał.

-Przepalona dioda. musisz spróbować sprawdzić czy z inną diodą układ zacznie działać poprawnie.

Jak widzisz mało jest przyczyn, dla których układ może nie działać. Wszystkim, którzy choć trochę znają elektronikę mogą wydać się one śmieszne.

Zakończenie

Jeżeli artykuł przydał Ci się w jakiś sposób, czy może dzięki niemu odkryłeś chęć zgłębienia tajemnic elektroniki, proszę Cię o pozostawienie komentarza co zmotywuje mnie do pisania kolejnych, lepszych artykułów.

Niedługo kolejny artykuł od amatora dla amatorów.